Από την αποστολή μαζικών μηνυμάτων μέσω εφαρμογών για smartphone και τη χρήση διάφορων εργαλείων project management, μέχρι τη διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας με drones, η τεχνολογία αναμφισβήτητα διαδραματίζει τεράστιο ρόλο στο έργο των οργανώσεων που επιτελούν ανθρωπιστικό έργο, και ιδιαίτερα σε περιοχές όπου καταγράφονται συγκρούσεις και μεγάλες εισροές μεταναστών και προσφύγων. Ποιες όμως είναι οι μεγαλύτερες τεχνολογικές προκλήσεις για τους οργανισμούς αυτούς και πώς μπορούν να επωφεληθούν από τα διαρκώς εξελισσόμενα τενχολογικά εργαλεία, αλλά και από τις διάφορες τεχνολογικές δεξιότητες που φέρνουν μαζί τους οι πρόσφυγες;

 

Εξετάζοντας περαιτέρω το θέμα, είχαμε μια σύντομη συνομιλία με την Reem Talhouk, ερευνήτρια Ψηφιακού Δικαίου στο  Open Lab του Πανεπιστημίου του Newcastle. Με υπόβαθρο στον τομέα της δημόσιας υγείας, η κα Talhouk αυτή την περίοδο επικεντρώνεται στην έρευνα ως προς τη χρήση της τεχνολογίας στις κοινότητες των προσφύγων. Σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, η εργασία της αποσκοπεί στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ των developers και των ανθρώπων που εργάζονται στον ανρθωπιστικό τομέα. Παράλληλα, είναι ένα από τα ιδρυτικά μέλη της Arabs Digital Public Health Initiative, μέσω της οποίας διοργανώνει εργαστήρια και εκπαιδεύσεις φέρνοντας κοντά developers και ανθρώπους που εργάζονται σε ΜΚΟ και κοινωφελή ιδρύματα.

Reem
“Αυτό που χρειαζόμαστε τώρα, είναι οι πόροι για περαιτέρω ανάπτυξη και την αποτελεσματική ενσωμάτωση των τεχνολογιών στις συνεχιζόμενες προσπάθειες των ΜΚΟ” – Reem Talhouk, Doctoral Trainee in Digital Civics

 

Πώς μπορούν οι ΜΚΟ και οι εργαζόμενοι στον ανθρωπιστικό τομέα να επωφεληθούν από την τεχνολογία και ίσως να διευκολύνουν και να κάνουν πιο αποτελεσματική τη δουλειά τους;

Η τεχνολογία ήδη διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη λειτουργία και στη διευκόλυνση του έργου των ΜΚΟ και των εργαζομένων στον τομέα αυτό. Η τεχνολογία χρησιμοποιείται σε διάφορα στάδια -από την αρχική εκτίμηση των αναγκών στην αρχή μιας κρίσης ή από την έλευση μιας ομάδας προσφύγων για πρώτη φορά σε μια περιοχή. Χρησιμοποιώντας λογισμικά όπως το KoBo και το Open Data Kit, οι ΜΚΟ δημιουργούν ειδικές φόρμες που οι αξιολογητές μπορούν να συμπληρώσουν μέσω tablet από το πεδίο, και τα δεδομένα στη συνέχεια συγκεντρώνονται σε μια ψηφιακή βάση δεδομένων. Πλατφόρμες όπως το Ushahidi έχουν αποδείξει πόσο αποτελεσματικά είναι τα στοιχεία του crowdsourcing για να βοηθήσουν στον εντοπισμό περιοχών όπου γίνονται συγκρούσεις και άρα χρειάζονται πιο άμεση ανταπόκριση.

Η διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας επίσης έχει διευκολυνθεί σημαντικά μέσω της τεχνολογίας. Για παράδειγμα, το Υπουργείο Υγείας του Λιβάνου αποστέλλει μαζικά SMS προς τους δικαιούχους σχετικά με εκστρατείες εμβολιασμού και η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) στέλνει μηνύματα που ενημερώνουν τους ίδιους τους πρόσφυγες για το πού και πότε μπορούν να συλλέξουν πακέτα ανθρωπιστικής βοήθειας. Παράλληλα, προσεγγίσεις όπως αυτή του RefugeeInfo για την ενημέρωση των προσφύγων σχετικά με τις προσφερόμενες προς αυτούς υπηρεσίες, έχουν αλλάξει τα πράγματα στη χαρτογράφηση τέτοιων υπηρεσιών, σε πολλές διαφορετικές γλώσσες ταυτόχρονα. Τέλος, το World Food Program έχει καταφέρει να μειώσει τα κόστη διανομής των πακέτων βοήθειας, χορηγώντας ηλεκτρονικά κουπόνια, που λειτουργούν περίπου σαν χρεωστικές κάρτες. Πλεόν οι ΜΚΟ εξετάζουν τη χρήση του bitcoin και blockchain για τη μεταφορά οικονομικής βοήθειας προς τους δικαιούχους, ενώ drones ήδη χρησιμοποιούνται για τη διανομή πακέτων βοήθειας σε περιοχές όπου υπάρχουν συγκρούσεις. Μία από τις πιο σημαντικές χρήσης της τεχνολογίας στο κομμάτι αυτό, είναι η χρήση βιομετρικής σάρωσης από την Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR) ως μορφή εξακρίβωσης ταυτότητας.

Μακροπρόθεσμα, εκτιμάται πως οι τεχνολογίες αυξάνουν την αποτελεσματικότητα, μειώνοντας ταυτόχρονα το κόστος παροχής βοήθειας και εξασφαλίζοντας ότι οι σωστοί άνθρωποι λαμβάνουν τη σωστή βοήθεια.

Ποιες είναι οι μεγαλύτερες τεχνολογικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα οι ΜΚΟ και ιδιαίτερα οι οργανισμοί που εργάζονται με πρόσφυγες;

Μια τεράστια πρόκληση για την περαιτέρω ενσωμάτωση των τεχνολογιών στις προσπάθειες των ΜΚΟ είναι οι ελλιπείς υποδομές. Η πλειοψηφία των προσφύγων διαμένουν σε αναπτυσσόμενες χώρες, όπου το τηλεπικοινωνιακό δίκτυο (τηλέφωνο – διαδίκτυο) και ακόμη και η ηλεκτροδότηση είναι ανεπαρκώς αναπτυγμένα ή έχουν καταστραφεί. Και το γεγονός ότι υπηρεσίες συνδεσιμότητας, όπως το 3G, είναι συγκριτικά ακριβές, κάνει τα πράγματα ακόμη πιο δύσκολα.

Η έλλειψη τεχνολογικών πόρων και υποδομών είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα αυτή τη στιγμή. Όχι η έλλειψη τεχνολογικής παιδείας.

Η κινητοποίηση των ανθρώπων της τεχνολογικής κοινότητας -από τους σπουδαστές μέχρι τους επαγγελματίες- για την ανάπτυξη τεχνολογιών για την ενίσχυση του έργου των ΜΚΟ και την εξεύρεση λύσεων σε διαφορετικές ανθρωπιστικές προκλήσεις, είναι φανερή μέσα από τα πολυάριθμα hackathons που βλέπουμε να διοργανώνονται από ομάδες όπως οι Techfugees και EmpowerHack,

Αυτό που χρειαζόμαστε τώρα, είναι οι πόροι για περαιτέρω ανάπτυξη και την αποτελεσματική ενσωμάτωση των τεχνολογιών στις συνεχιζόμενες προσπάθειες των ΜΚΟ.

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι υπάρχουν και αρνητικά ως προς τη χρήση της τεχνολογίας στις ανθρωπιστικές ΜΚΟ;

Η αλήθεια είναι πως έχουν ειπωθεί πολλα για το εάν αυτές οι τεχνολογίες θα καταλήξουν να «απομακρύνουν» τους ΜΚΟ από τις κοινότητες των προσφύγων, με την τεχνολογία να γίνεται ουσιαστικά ο κύριος διαμεσολαβητής μεταξύ τους. Οι επικριτές της τεχνολογίας, επίσης θεωρούν ότι το βιομετρικό σύστημα της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) για να εφαρμοστεί απαιτεί την ύπαρξη ενός ήδη ευάλωτου πληθυσμού, που φοβάται να αποκαλύψει προσωπικά δεδομένα εάν δεν πρόκειται να λάβει -ως αντάλλαγμα- ανθρωπιστική βοήθεια. Πρέπει να αξιοποιήσουμε προσεκτικά τις δυνατότητες της τεχνολογίας για τη βελτίωση του ανθρωπιστικού συστήματος, αλλά και να παραμείνουμε ταυτόχρονα επιφυλακτικοί, ενθαρρύνοντας την αξιολόγηση της χρήσης της τεχνολογίας για τους σκοπούς αυτούς, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα.

Από την έρευνά σας έχουν προκύψει στοιχεία σχετικά με τις τεχνολογικές δεξιοτήτες και την εξοικείωση με την τεχνολογία που έχουν οι ίδιοι οι πρόσφυγες και μετανάστες;

Από τη δουλειά μας με διαφορετικές κοινότητες προσφύγων έχει γίνει σαφές οτι οι πρόσφυγες είναι δεκτικοί στη χρήση της τεχνολογίας και βλέπουμε ότι ακόμη και άτομα με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο ή τεχνολογικά αναλφάβητα, μπορούν να προσαρμόσουν τη χρήση της τεχνολογίας στις ανάγκες και τις ικανότητές τους. Ένα πολύ καλό παράδειγμα είναι το Whatsapp. Παρόλο που πρόκειται για μια εφαρμογή ανταλλαγής, κυρίως, γραπτών μηνυμάτων, βλέπουμε ότι χρησιμοποιείται σε μεγάλο βαθμό ακόμη και από πρόσφυγες που δεν ξέρουν να γράφουν, οι οποίοι αξιοποιούν τη δυνατότητα αποστολής και λήψης φωνητικών μηνυμάτων μέσω της εφαρμογής.

Με βάση τα παραπάνω, φυσικά και χρειάζεται μια σχετική κατάρτιση, ώστε οι πρόσφυγες να αξιοποιούν τις τεχνολογίες που τους αφορούν. Στην Ευρώπη, έχουμε δει να αναπτύσσονται από πρόσφυγες μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες και πολλά υποσχόμενες τεχνολογικές εφαρμογές, όπως για παράδειγμα το Bureaucrazy. Επομένως, δεν μπορούμε να μιλάμε γενικά για όλους. Μέσα στις προσφυγικές κοινότητες συναντούμε ποικίλα επίπεδα εξοικείωσης αλλά και εξειδίκευσης σε θέματα τεχνολογίας και δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να θεωρείται δεδομένος ο τεχνολογικός αναλφαβητισμός.

Screen shot 2017-05-08 at 1.15.40 PM

 

Είστε ΜΚΟ με αυξημένες τεχνολογικές ανάγκες; Το πρόγραμμα δωρεάς λογισμικού της TechSoup Technology Assistance είναι εδώ, για να σας βοηθήσει να αυξήσετε τον θετικό αντίκτυπο της δουλειάς σας! Μάθετε περισσότερα εδώ.